Custom Search

Tezat

23 Haziran 2013 tarihinde tarafından eklendi.

TEZAT (KARŞITLIK)
♦ Birbirinin karşıtı olan düşünce, duygu, hayal ve durumların bir arada gösterilmesine “tezat” denir.
♦ Tezat sanatı, karşıt anlamlı sözcükleri birlikte kullanmaya değil; zihinde bir aykırılığı, çelişki ya da karşıtlığı düşündürmeye dayanır. Bu nedenle, örneğin “Güneşin doğuşu da batışı kadar güzeldir.” cümlesinde “doğuş” ve “batış” karşıt anlamlı sözcükler oldukları halde tezattan söz edilemez. Buna karşılık, “Ben de gördüm güneşin doğarken battığını.” cümlesi, zihinde bir aykırılık oluşturduğundan tezatlı bir ifade sayılır.

Öyle bir devim ki, ben hakikatte pireyim
Bir delik gösterin de utancımdan gireyim
N. Fazıl Kısakürek
(Bu dizelerde dev olmakla pire olmak ve bu deliğe girmek arasında tezat vardır.)

Karlar etrafı beyaz bir karanlığa gömdü
Kar değil gökyüzünden yağan, beyaz ölümdü
F. Nafiz Çamlıbel
(Yukarıdaki dizelerde “beyaz karanlık” sözü, zihinde bir aykırılık oluşturduğu için tezat örneğidir.)

Hangi pencereye koşarsan koş
Aynı siyah güneş gökyüzünde
Ahmet Muhip Dıranas

Ak alnında kara duran yazımı
Faruk Nafiz Çamlıbel

Ardında bir beşik bırakır
her giden tabut
Faruk Nafiz Çamlıbel

Taçlar bile cihanda eğilen başlarındır.
Faruk Nafiz Çamlıbel

Niçin bir damlacık göğsünde bir umman huruşandır? (okyanus)
Mehmet Akif Ersoy

Ya gezen bir ölü yahut gömülen bir diriyim
Mumyadır canlı da cansız da bu kabristanda
Faruk Nafiz Çamlıbel

Ben ki toz kanatlı bir kelebeğim
Minicik gövdeme yüklü Kafdağı
Necip Fazıl Kısakürek

Dağlar çiçek açar
Veysel dert açar
Aşık Veysel

Etiketler:

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.