Yeni edebiyat taslak müfredatını inceliyorum. Gördüklerim şunlar:
1. Artık ünite yerine tema kavramı var ve her yıl dört tema var.
2. Metinler edebi metin, ogretici metin ve dijital olan çok modlu metin olarak ayrılmış.
3. Az metin çok tahlil var.
4. Konuşma ve dinleme uygulamaları programa konmuş. Yani zümrelerin isteğine göre değil de programa göre konuşma, dinleme uygulamaları yapılacak gibi görünüyor.
5. Her temada 2 okuma, 1 dinleme metni olacak. Bu da demektir ki iki, üç metinle iki, üç ay uğraşacağız. Her hafta bir metin işi bitti.
6. Performans notu edebiyat atölyesinde hem sözlü hem yazılı anlatımı puanlanarak verilecek. Bunun dışında bir performans değerlendirmesi yok.
7. Derste secilen metinler tam metin olacak. Parça parça veya özet şeklinde olmayacakmış.
8. Seçilen metinler 9’larda Cumhuriyet dönemi, 10’larda Türk edebiyatı tarihinden (Divan,Halk Edb,) 11’lerde Türk dunyasi edebiyatı, 12’lerde edebiyat günlük yaşam ilişkisi ve yazar eser uzerjne olacak.
9. Program dinleme/izleme, okuma, konuşma ve yazma becerileri üzerine kurgulanmış.
10. Her tema anlama (metin tahlili) ve anlatma (edebiyat atölyesi) biçiminde işlenecek.

Yeni Program ile İlgili Edebiyat Öğretmenlerinin Yorumları:

Yeni Müfredatta Edebiyat Atölyesinde her temaya 20 saat ayrılmış olup bu 20 saat içerisinde “her öğrenci” 1 sözlü 1 yazılı olmak üzere 2 performans sunmak zorunda olacak.

Arkadaslar, yeni programın çoğuna göz attım. Değerlendirmem şudur : Bence de program mükemmel. Heyecanla Shakespeare, Tanpınar okuyan; okuduğu şiiri hikayeye dönüştüren, okuduğu hikayeyi de tiyatral olarak canlandıran ve bülbül gibi şakıyan öğrenciler yetiştirme amaçlanmış. okuyunca insan “vavvv” demeden edemiyor. Önemli mi bilmem ama bence ufak(!) bir sorun var: Bize hiç uymuyor. Bizde uygulanabilirliği nerdeyse hiç yok. Sanırım bakanlık hâla elindeki öğrenciyi hiç tanımıyor, okullarından da hiç haberi yok. “Edebiyat atölyesi” fikri kötü olabilir mi? Okula isteyerek, severek gelmiş ve 10-15 kişilik sınıflarda okuyan, üniversite sınavına girmek gibi bir derdi olmayan, işi gücü sadece edebiyat olan bir öğrenci için bence de mükemmel. “Sözün peşinde ,sözün ebrusu, geçmişten geleceğe” gibi süslü ifadeler, “Bu açıdan öğrenci profili oluşturulurken ontolojik, epistemolojik ve zamansal bütünlüğün nasıl sağlanacağı ve bu bakış açılarının aksiyolojik olgunluk ile nasıl tamamlanacağı açıklanmıştır. ” gibi soyut ve süslü cümlelerle program yazılmış. Her işimiz aynı: Teoride, yönetmelikte, kağıt üzerinde mükemmel ama uygulanabilirlik neredeyse hiç yok. o yüzden herkes her konuda kafasına göre takılıyor. Geriye bir sürü gereksiz evrak ve zaman israfı kalıyor vesselam.

Bu programa öğretmen ve öğrencinin inanması lazım. Öğretmenlerimizin bu programa uygun donanıma sahip olması lazım.Önce öğretmenin açılacak kurslarla programı özümsemesi ve nasıl uygulayacağını bilmesi sağlanmalı.
Ders kitapları ve materyallerin bu programa göre yeniden hazırlanması sağlanmalı.
Programın üniversite sınavlarıyla koordinasyonu sağlanıp ikilik ortadan kaldırılmalı.
Programa veli de inanmalı.

Bizim elimiz kolumuz bağlandı. Öğrencileri “dil bilgisi biliyor” kabul edip dil bilgisiyle ilgili ana ve alt başlıklar neredeyse hiç belirtilmemiş. “Hisseder, algılar, farkına varır” gibi içi boş söylemlerle masada hazırlanmış, işlerliği çok zayıf bir programa mecbur bırakılıyoruz.
Türklük dilden de siliniyor yavaş yavaş.

bizim kısa zamanda Bilge Kağan’a, Kül Tigin’e ve Tonyukuk gibi bir vezire ihtiyacımız var.Yoksa Türk Dili ve devleti yok olacak.Dil önemli. Bizim acilen Kaşgarlı Mahmutlara, Ali Şir Nevailere, M.Emin Yurdakullara, Ziya Gökalplere ihtiyacımız var. Dil öğretimini ihmal etmek de neyin nesi? Ortaokulda öğrendi, kabul edecekmişiz.Hazırlanan program,iyi okul iyi olmayan okul ayrımını derinleştirir. Hazırlanan program özel okulların ekmeğine yağ bal kaymak sürer.
Eski programın eksikleri, yanlışları ortaya konulmadan ( eski programa özeleştiri getirilmeden) yapılacak her hamle “biz bir de böyle denemek istiyoruz” mantığıdır. Rabbim doğru yolu göstersin. Yapıcı eleştiri, olumlu eleştiri her daim iyidir. Saygılar.

Kağıt üzerinde çok havalı duran bunca uygulama Meslek Liselerinde nasıl yapılacak, hangi arada yetişecek? Sınıf ortamıyla uzaktan yakından ilgisi olmayan program yapıcılar bunu da yazsaymış ya.

Bunlar bütün öğrencileri şair ya da yazar zannediyor. Edebiyati mahvettiler. Yazar dönem şair dil bilgisini silmişler resmen. Herkes okusun ardından hikaye roman şiir yazsin istiyorlar . Bu hayalle yaşıyorlar. Her okulun öğrencisi aynı mı? Yazık çok yazık.

Arkadaşlar, lütfen dil bilgisinin ortaokuldan ziyade lisede verilmesi gerektiğini ve diğer yanlış bulduğunuz hususları görüş kısmına yazalım. Belki bir faydası olur.

210 sayfa müfredat açıklaması anlaşılmasın diyedir. Dil ile basit anlatabilme, tablolarla anlatma yolunu seçebilecekken tekrarlayan uzun anlatımlar tercih edilmiş. Erteledim incelemeyi. İlk izlenimim böyle. Bir de yeni icat “kazanım” ı taze benimsemişken “öğrenme çıktısı” sindireceğiz

Gün geçmiyor ki müfredatı daha beter etmesinler. Kim yapıyor sahi bu müfredatı. Kastı kime acaba. Hangi kafa ile yapıyor çok merak ediyorum.

Bu müfredat da öncekiler gibi Bakanlıkla değil şahsi fikir ve ve fantastik ön görülerden ibaret.Maalesef ki şimdiden ömrü kısa ve başka başka sorunlara gebe.Zaten bulanık suyu daha da bulanıklaştıran dayatmalar.Gerçeklerden, asıl sorunlardan , çözümden uzak ve koşulların göz ardı edildiği ben yaptım oldu kafası gibi geliyor bana.Neyse kabak yine öğretmenlerin başına patlayacak.

Akademik liselere özelikle hak eden gelmeli.İyi bir yonlendirme olmalı…Lise eğitimi zorunlu olmamalı.Sayica az sınıflarda, ders geçme yönetmeliğinin daha sıkı olduğu durumda iyi öğrencilerle olabilir….iyi olur

Yeni müfredat ve AYT
MEB, Türk Dili ve Edebiyatı yeni öğretim programında öğrencileri ezberden uzaklaştırma hususuna değinmiş.
Bu doğrultuda hazırlanan programda süreç odaklı değerlendirmeler yoğun ve bunların özellikle E-Portfolyo sistemine işlenmesi vurgulanmış.
Bu noktada üniversiteye girişlerde bu ürün değerlendirmelerinin etkisi arttırılabilir. Şayet program böyle olur AYT eskisi gibi ezbere dayalı olursa öğretmenler öğretmeyen, ders işlemeyen pozisyonuna düşer.

Çocukları dershane sisteminden kurtarmak istiyoruz derken yepyeni bir üniversiteye hazırlık sektörü doğurabilirler.

Bir faydası olur mu bilemem. Fakat yeni müfredat ile ilgili görüşlerimi Bakanlığımıza şu şekilde yazdım:
Dil bilgisi konularına ortaokulda değil de lisede yer verilmesi gerektiğini düşünüyorum. Dil bilgisinin doğrudan öğretim programına konulmaması çok yanlış bir uygulamaya neden olacaktır. Çünkü dil bilgisi gereksiz ve ezbere dayalı bir disiplin alanı değildir. Yüksek medeniyetler kurmuş atalarımızın eğitim sistemine baktığımızda o zamanki eğitim kurumlarında öğrencinin muhakeme yapmasını artırmak, analitik düşünmesini sağlamak amacıyla emsile , nahv ve bina denilen dil bilgisi dersleri okutulurdu. Böylece öğrenciye bir nevi beyin jimnastiği yaptırılırdı.

Fakat son birkaç yıldır özellikle sahada olmayan ortaokul veya lisede hiç çalışmadığı halde sadece akademik ünvanı var diye söz sahibi olan kimi akademisyenlerin yanlış yönlendirmeleri doğrultusunda dil bilgisi itibarsızlaştırılmıştır ve bu yetmemiş dil bilgisinin gereksiz olduğunu, ezber bilgi olduğunu ifade eden bu zatların görüşleri doğrultusunda hem Lgs’de hem de Yks’de dil bilgisi soruları yok denecek kadar azaltılmıştır. Bakanlığımıza bağlı bir lisede çalışan ve 24 yıllık bir tecrübeye sahip bir edebiyat öğretmeni olarak dil bilgisinin gereksiz olmadığını düşünüyorum.

Öğrenciler dil bilgisi derslerini zevkle dinlemekte ve dil bilgisi sorularını çözmekten epey keyif almaktadırlar. Sırf dil bilgisinden dolayı Türk dili ve edebiyatı dersine ihtimam göstermektedirler. Biz de bu durumu avantaja çevirip dil bilgisi sayesinde okuma, dinleme, yazma gibi etkinliklere onların ilgisini çekmeyi başarmaktayız . Şimdi elimizdeki bu avantaj kartını da alırsanız öğrenciler bizim derslerden büsbütün soğuyacaktır ve maalesef öğrenciler diğer etkinlikleri gereksiz görüp bu konuda ilgisiz davranacaklardır. Çünkü son yıllarda Ösym paragraf ağırlıklı bir sınav yapmasına rağmen öğrenciler paragraf konusunda öğretmenin bir dahlinin olmadığını düşünmekteler ve derse olan ilgileri günden güne azalmaktadır. Bunun sonucu olarak da Tyt’de Türkçe başarısı düşmektedir.

Özetleyecek olursak dil bilgisinin yok sayılması hem dersimize olan ilgiyi azaltacak hem de analitik düşünmeyi sağlayan bir uygulamanın ortadan kalkmasına neden olacaktır. Çünkü matematik dersinde işlem konusu ne kadar elzemse edebiyat branşı için de dil bilgisi o kadar gerekli ve vazgeçilmezdir. Anlamadığımız nokta neden başka branşlarda günlük hayatta hiç kullanılmayan konular sanki çok önemliymiş gibi ön plana çıkarılırken güzel Türkçemizin kurallarının gereksiz olduğu algısı oluşturuluyor. Daha acı verici durumsa Bakanlığımızın dil bilgisi konusunda sahada olan tecrübeli öğretmenlerin görüşlerini dikkate almak yerine sadece akademik ünvanı var diye dil bilgisi düşmanı akademisyenlerin beyanlarını esas alarak koskoca Türk dili ve edebiyatı müfredatından dil bilgisini kaldırmayı daha doğrusu doğrudan bir eğitim programı olmaktan çıkarmayı planlamasıdır. Bu nedenle sayın yetkili büyüklerimizden istirhamımız, dil bilgisinin de doğrudan bir öğretim programı olarak lise müfredatında yeniden yer almasını sağlamalarıdır. Saygılarımla…

EDEBİYAT KONUŞMA SINAVI KONULARI, SORULARI

1) Yapay zeka nedir? İnsanlığa olumlu ve olumsuz yönüyle nasıl etkileri olacaktır?

2) Sosyal medyanın toplum kültürüne ve dilimize olan etkileri nedir?

3) Bağımlılık nedir? Bağımlılığın çeşitleri nelerdir? İnsanlara olan etkileri yönüyle anlatınız.

4) Su ayak izi ve karbon ayak izi kavramları nedir? Su ayak izini ve karbon ayak izini azaltmak için neler yapılabilir? Çevre bilinci bağlamında değerlendiriniz.

5) Edebiyatın toplum ile olan ilişkisini örnekler üzerinden anlatınız.

6) Hayvan hakları konusunda ne düşünüyorsunuz? Hayvanlara karşı yapılan hak ihlalleri ve bunları önlemek için yapılabilecek çalışmalar hakkında araştırmalar yaparak sınıfta paylaşınız.

7) İsraf kavramına dini ve toplumsal ekonomik bağlamda nasıl bakıldığını araştırınız. İsrafın türlerini sınıflandırarak size göre en önemli olan israf türünü örneklerle açıklayınız.

8) Eğitimde fırsat eşitliği nedir? Eğitimde fırsat eşitliği sağlanmaması durumunda yaşanabilecek sorunlar neler olabilir?

9) Zorbalık kavramını araştırınız. Zorbalık türleri nelerdir? Örnekler üzerinden açıklayınız.

10) Yahya Kemal’in ”İnsan bu âlemde hayal ettiği müddetçe yaşar.” sözünden yola çıkarak hayalin insan başarısındaki rolünü yorumlayarak bu konuda örnekler veriniz.

11) Müziğin insan psikolojisi üzerinde etkisi nedir?

12) “Duvarsız okul” düşüncesini araştırınız. Duvarsız okul projesinin olumlu ve olumsuz yönlerini paylaşınız.

13) Bir topluluğu millet yapan unsurlar nelerdir? Bu unsurları örneklerle açıklayınız.

14) Farklı şairlerin tanımlarından yola çıkarak şiir nedir sorusunu açıklayınız. Şiir okumak ve yazmak insanlara neler kazandırır? Beğendiğiniz bir şairden örneklerle konuşmanızı zenginleştiriniz.

15) “Tomurcuk derdinde olmayan ağaç odundur.” Sözünden hareketle üretim ve tüketim kavramını değerlendiriniz. Üretmeden tüketen insan ve toplumları nasıl bir gelecek beklemektedir?

16) Adalet ve eşitlik kavramlarını araştırınız. Bu iki kavram birbirinin yerine kullanılabilir mi? Aralarındaki benzerlik veya farkı örneklerle açıklayınız.

17) Filme uyarlanmış romanlar hakkında araştırma yapınız. Bir roman veya hikâye filme tam anlamıyla uyarlanabilir mi? Bir roman veya hikâye filme aktarıldığında eksilir mi?

18) “Dostluk gündüz görünmez; o, ateşböceği gibi yalnız geceleyin parlar. “ sözünden hareketle dostluk kavramını açıklayınız. İyi bir dostun sahip olması gereken özellikler nelerdir?

19) Eleştiri nedir? Eleştiri insanlara ne katar? İyi bir eleştirinin temel özelliklerinden bahsediniz ve bulunduğunuz ilçenin eleştirisini yapınız

20) Adab-ı muaşeret nedir? Günlük hayatta uymamız gereken adab-ı muaşeret kuralları nelerdir? Bir toplumda bu kurallara uyulmaması nelere yol açar? Son zamanlarda bu kurallara uyuluyor mu? Uyulmadığı için dikkatinizi çeken adab-ı muaşeret kuralı hangisidir?

21) Zaman sizin için neyi ifade ediyor? Zamanımızı iyi değerlendirmek için neler yapılmalıdır?

22) Birey ve toplum ilişkisi gelişmiş ve az gelişmiş toplumlarda nasıldır? Toplumsal bir kalkınmada bireyin rolü nedir?

23) Masal konusunu araştırınız. Masalların çocukların ve yetişkinlerin üzerindeki olumlu katkıları nelerdir?

24) Batıl inançlar nelerdir? Batıl inançların doğma sebebi nedir? İnsan davranışları üzerindeki etkilerini yorumlayınız.

25) Komşuluk ve mahalle kültürü hakkında bilgi veriniz.

26) Globalleşme kavramını araştırınız. Globalleşmenin olumlu ve olumsuz yönden etkilerini açıklayınız.

27) İletişim ve iletişimsizlik kavramını araştırınız. Sağlıklı bir iletişim için gerekli olan kavramlar nelerdir? İletişimi engelleyen faktörler nelerdir ve iletişimsizlik nelere sebep olur?

28) Televizyon programları hakkında ne düşünüyorsunuz? Televizyon programları bir toplumun düşünce tarzını nasıl etkiler? Yetkiniz olsaydı televizyonlarda ne tür içeriklerin olmasını sağlardınız?

29) Kültürlenme ve kültürleşme kavramlarının arasındaki farkı örnekler üzerinden dile getiriniz.

30) Son zamanlarda haberlerde sık sık karşımıza çıkan “şiddet” kavramını araştırınız. Şiddetin türleri ve ortaya çıkış sebepleri nelerdir? Şiddetin önlenmesi için ne tür önlemler alınabilir?

31) Irkçılık nedir? Irkçılığın doğurduğu olumsuz durumlar nelerdir? Kültürümüzde “ırkçılık” kavramına bakış açısını araştırınız.

32) Minimalist yaşam tarzı nedir? Yaşantımızı minimalist bir şekle dönüştürmek için neler yapmalıyız?

33) “Eşek ölür kalır semeri, insan ölür kalır eseri” sözünden yola çıkarak eser vermenin önemini yorumlayınız.

34) Mevlana’nın “Sesini değil, sözünü yükselt; çiçekleri büyüten yağmurdur, gök gürlemesi değil.” sözünü yorumlayınız

35) Kişisel gelişim kavramından ne anlıyorsunuz? Kişisel gelişim bireyler için niçin önemlidir? Kişisel gelişimini tamamlama yolunda hangi adımlar atılabilir?

36) “Güzel bakan güzel görür, güzel gören güzel düşünür,güzel düşünen hayattan zevk alır.” Sözünden yola çıkarak suizan ve hüsnüzan kavramlarını açıklayınız.

Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni

Uğur AYKANAT

CEVAPLAR

• 1. kafiye
• 2. redif
• 3. yarım
• 4. yarım
• 5. tam
• 6. zengin
• 7. cinaslı
• 8. tunç
• 9. tunç